PicoIDE – อุปกรณ์จำลองไดรฟ์ IDE/ATAPI แบบฮาร์ดแวร์โอเพ่นซอร์ส สำหรับคอมพิวเตอร์วินเทจ

PicoIDE เป็นอุปกรณ์จำลองไดรฟ์ IDE/ATAPI แบบฮาร์ดแวร์โอเพ่นซอร์ส ที่ใช้บอร์ด Raspberry Pi RP2350 และออกแบบมาเพื่อใช้แทนฮาร์ดดิสก์และไดรฟ์ CD-ROM ในคอมพิวเตอร์รุ่นเก่า โดยใช้การ์ด microSD เป็นสื่อจัดเก็บข้อมูล

ผู้ใช้ไม่จำเป็นต้องเขียนแผ่น CD/DVD หรือรับมือกับฮาร์ดดิสก์ IDE รุ่นเก่าที่มี bad block อีกต่อไป เพียงแค่นำไฟล์อิมเมจของดิสก์ไปใส่ไว้ในการ์ด microSD ก็สามารถสลับใช้งานได้ตามต้องการ โดย PicoIDE มีให้เลือก 2 รุ่น ได้แก่ PicoIDE Base  รองรับการจำลอง IDE/ATAPI เต็มรูปแบบ อยู่ในเคสขนาดมาตรฐาน 3.5 นิ้ว มีช่องใส่ microSD และระบบส่งสัญญาณเสียง CD Audio, และ PicoIDE Deluxe เพิ่มแผงหน้าที่ใช้ชิป ESP32-C3 รองรับ WiFi มีจอ OLED และปุ่มควบคุมสำหรับนำทางเมนู

สเปคของ PicoIDE :

• MCU – Raspberry Pi RP2350 microcontroller
  • CPU
    • 2x Arm Cortex-M33 cores @ 150 MHz
    • 2x Hazard3 RISC-V cores @ 150 MHz
    • เลือกใช้งานได้สูงสุด 2 คอร์ในแต่ละครั้ง (กำหนดตอนบูต)
  • หน่วยความจำ – SRAM 520KB
  • สตอเรจ – OTP 8KB
• สตอเรจ – ช่องใส่ microSD รองรับ FAT32 และ exFAT
• การจำลองอุปกรณ์ IDE/ATAPI
  • คอนเนกเตอร์ IDE แบบ 40 พิน
  • จำลองไดรฟ์ ATAPI CD-ROM และ IDE Hard Drive โดยใช้ Programmable I/Os (PIOs) และ Multi-word DMA, มีระบบอ่านล่วงหน้าแบบ double-buffer เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการรับส่งข้อมูล
  • ไฟล์อิมเมจจัดเก็บบนการ์ด microSD
  • รูปแบบไฟล์ที่รองรับ CD-ROM formats: .bin/.cue(รองรับแทร็กเสียง), .iso
  • HDD formats: .img, .hda, .vhd (with CHS geometry), .hdf
  • รองรับทั้งโหมด LBA และ CHS เพื่อความเข้ากันได้สูงสุด
  • สามารถกำหนด vendor/model string ได้ เพื่อรองรับระบบที่เลือกอุปกรณ์จุกจิกเป็นพิเศษ
• CD Audio Output
  • PCM5100A DAC
  • MPC-2 header สำหรับเชื่อมต่อกับซาวด์การ์ดภายใน
  • ช่อง Line-out ขนาด 3.5 มม. สำหรับต่ออุปกรณ์เสียงภายนอก
• Wireless (เฉพาะรุ่น Deluxe) – WiFi สำหรับจัดการอิมเมจจากระยะไกล, รองรับโหมด Access Point และ Client, ใช้ชิป/โมดูล ESP32-C3 บนแผงหน้า
• การขยาย – คอนเนกเตอร์ QWIIC สำหรับต่ออุปกรณ์เสริม
• อื่น ๆ
  • Header สำหรับ LED แสดงสถานะการทำงาน และปุ่มควบคุมภายนอก
  • SPI header สำหรับการขยายในอนาคต และเชื่อมต่อกับแผงหน้าของรุ่น Deluxe
  • RGB Activity LED แสดงสถานะไดรฟ์ (ไม่มีอิมเมจ, ใส่อิมเมจแล้ว, กำลังทำงาน, กำลังอัปเดตเฟิร์มแวร์)
  • รุ่น Deluxe 
    • จอ OLED ขนาด 1.3 นิ้ว ความละเอียด 128×64
    • ปุ่มนำทาง 4 ทิศทาง
• แหล่งจ่ายไฟ – 5V ผ่านคอนเนกเตอร์ Molex แบบ 4 พิน
• ขนาด – เคสขนาดมาตรฐานช่องไดรฟ์ 3.5 นิ้ว, รุ่นผลิตจริงใช้การฉีดพลาสติก (Injection molded), รุ่นต้นแบบใช้การพิมพ์ 3D

ด้านซอฟต์แวร์และเฟิร์มแวร์ รองรับการเปลี่ยนอิมเมจแบบ Hot-swap โดยถอด-เสียบการ์ด microSD, ตั้งค่าผ่านไฟล์ .ini บน microSD card และ อัปเดตเฟิร์มแวร์ผ่าน microSD, มีโปรแกรมสำหรับ DOS ชื่อ pidectl ใช้สลับอิมเมจโดยไม่ต้องมีแผงหน้า, รุ่น Deluxe รองรับ Web Interface สำหรับเรียกดู เลือก และอัปโหลดอิมเมจล ตั้งค่า WiFi, อัปเดตเฟิร์มแวร์ และแก้ไขไฟล์คอนฟิก

PicoIDE จะเป็นฮาร์ดแวร์โอเพ่นซอร์สอย่างสมบูรณ์ โดยแบบแผงวงจร (PCB) และไฟล์ CAD ของตัวเคสจะเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต CERN-OHL-S-v2 ส่วนเฟิร์มแวร์สำหรับ Raspberry Pi RP2350 และ ESP32-C3 จะเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต GPLv2 ทรัพยากรทั้งหมดจะถูกเผยแพร่บน GitHub repository ของโครงการ ก่อนเริ่มจัดส่งสินค้า และในระหว่างนี้สามารถเข้าไปศึกษาเอกสารประกอบได้

บริษัท Polpotronics LLC ได้เปิดตัว PicoIDE drive emulator บนแพลตฟอร์ม Crowd Supply โดยตั้งเป้าหมายการระดมทุนไว้ที่ $35,000 (~1,100,000฿) ซึ่งขณะนี้สามารถระดมทุนได้เกินเป้าเป็นที่เรียบร้อยแล้ว แพ็คเกจรางวัลเริ่มต้นที่ราคา $69 (~2,200฿) สำหรับรุ่น Basic ส่วนรุ่น Deluxe ต้องสนับสนุนที่ $110 (~3,500฿) การจัดส่งมายังประเทศไทยต้องเพิ่มเงินอีก $12 (~380฿) โดยมีกำหนดเริ่มจัดส่ง : รุ่น Base: กลางเดือนมิถุนายน, รุ่น Deluxe สีดำ: กลางเดือนสิงหาคม และรุ่น Deluxe สีเบจ: กลางเดือนกันยายน

แปลจากบทความภาษาอังกฤษ : PicoIDE – An open-source hardware IDE/ATAPI drive emulator for vintage computers (Crowdfunding)

Suthinee Kerdkaew

บรรณาธิการข่าวและบทความภาษาไทย CNX Software ได้มีความสนใจในด้านเทคโนโลยี โดยเฉพาะ Smart Home และ IoT