SupTronics X1208 เป็นบอร์ดเสริมแบบ UPS และ M.2 NVMe SSD HAT สำหรับ Raspberry Pi 5 ที่ออกแบบมาเพื่อเพิ่มความเร็วในการจัดเก็บข้อมูล และป้องกันการสูญหายของข้อมูลเมื่อเกิดไฟดับ เหมาะสำหรับงาน Edge Computing, NAS, การบันทึกข้อมูล (Data Logging) และระบบที่ต้องทำงานตลอดเวลา
บอร์ด HAT นี้รับไฟสูงสุด 5V/5A ผ่านพอร์ต USB-C เพื่อนำไปชาร์จแบตเตอรี่ลิเธียมไอออนขนาด 21700 (กระแสชาร์จ 1.5A) พร้อมจ่ายไฟให้ Raspberry Pi 5 โดยตรงผ่านขา GPIO header 40 พิน ทำให้ไม่ต้องใช้สายไฟเพิ่มเติม นอกจากนี้ยังมาพร้อมสล็อต M.2 แบบ M-key รองรับ SSD ขนาด 2230 / 2242 / 2280 ความจุสูงสุด 4TB และรองรับความเร็วแบบ PCIe 2.0/3.0
ฟีเจอร์ของ UPS ประกอบด้วย การสลับแหล่งจ่ายไฟอัตโนมัติ, เปิดเครื่องอัตโนมัติ, ปิดเครื่องอย่างปลอดภัยเมื่อแบตเตอรี่ต่ำ, ควบคุมพลังงานและการชาร์จผ่าน GPIO และตรวจจับไฟดับ (Power Loss Detection) บอร์ด X1208 ยังติดตั้งชิปวัดสถานะแบตเตอรี่ (Fuel Gauge) ของ Maxim แบบ I2C สำหรับตรวจสอบแรงดันไฟและความจุของแบตเตอรี่ได้อีกด้วย
สเปคของ SupTronics X1208 UPS + M.2 HAT :
- ความเข้ากันได้ – Raspberry Pi 5 Model B
- สตอเรจ – M.2 M-key socket รองรับ NVMe SSD ขนาด 2230 / 2242 / 2280 สูงสุด 4TB, รองรับ PCIe 2.0 (5Gbps) และ PCIe 3.0 (8Gbps – ไม่เป็นทางการ), รองรับการบูตจาก SSD
- การขยาย
- GPIO header แบบ 40 พิน (ขยายต่อได้) ใช้ GPIO 2/3 สำหรับ I2C, GPIO 6 สำหรับตรวจจับไฟดับ, GPIO 16 สำหรับควบคุมการชาร์จ
- คอนเนกเตอร์ PCIe แบบ FFC สำหรับเชื่อมต่อกับ Pi 5
- ระบบจัดการพลังงาน
- อินพุตไฟ – 5V/5A ผ่านพอร์ต USB-C
- แบตเตอรี่ – รองรับถ่านลิเธียมไอออน 21700 (ไม่มีวงจรป้องกัน ความยาวสูงสุด 70.3 มม.)
- เอาต์พุต UPS – 5.1V ±5% (สูงสุด 5A) จ่ายไฟให้ Pi ผ่าน GPIO 40 พิน
- การชาร์จ กระแสชาร์จเริ่มต้น 1.5A
- รองรับสลับแหล่งจ่ายไฟอัตโนมัติ, ตรวจจับไฟดับผ่าน GPIO, เปิดเครื่องอัตโนมัติ, ตั้งค่าปิดเครื่องอย่างปลอดภัยเมื่อแบตต่ำได้
- อื่นๆ
- 4x ไฟ LED แสดงระดับแบตเตอรี่ (25/50/75/100%), LED สถานะพลังงานและไดรฟ์
- LED แสดงการจ่ายไฟ (ถ้าไม่ต่อ Pi จะติด 3 วินาทีแล้วดับ)
- LED ตรวจจับ Pi 5
- LED ชาร์จ (กระพริบ = กำลังชาร์จ / ติดค้าง = ชาร์จเต็ม)
- LED สถานะ SSD (สีน้ำเงิน)
- ปุ่ม Power (ใช้งานเหมือนปุ่มของ Pi 5; กด 3 ครั้งเพื่อปิดเครื่องแบบบังคับ)
- ช่องระบายความร้อน (รองรับพัดลม Active Cooler ของทางการ)
- ขนาด – 86.5 x 84.5 มม.
ในมุมมองด้านการออกแบบฮาร์ดแวร์ บอร์ด X1208 ถือว่าออกแบบมาอย่างดี โดยใช้ pogo pin เพื่อเชื่อมต่อกับปุ่ม Power ของ Raspberry Pi 5 ทำให้ปุ่มบนบอร์ด HAT สามารถทำงานแทนปุ่มเปิด/ปิดเครื่องของตัว Pi ได้โดยตรง
ในส่วนของซอฟต์แวร์ ทาง SupTronics ได้จัดเตรียมคู่มือการติดตั้ง ที่อธิบายขั้นตอนอย่างชัดเจน เช่น การเปิดใช้งาน PCIe และการตั้งค่า PSU_MAX_CURRENT=5000 นอกจากนี้ยังมีการเผยแพร่โค้ดบน GitHub repository ซึ่งประกอบด้วยสคริปต์ภาษา Python สำหรับอ่านค่าจากชิปวัดแบตเตอรี่ Maxim (I2C Address: 0x36), ทดสอบการตรวจจับไฟดับ (Power-loss detection), ตั้งค่าระบบ Soft Shutdown เพื่อปิดเครื่องอย่างปลอดภัย เมื่อแรงดันแบตเตอรี่ต่ำกว่าค่าที่กำหนด (ค่าเริ่มต้น 3.20V) ช่วยให้ระบบสามารถทำงานได้อย่างเสถียรและลดความเสี่ยงต่อข้อมูลเสียหายเมื่อเกิดไฟดับ
ในตลาดปัจจุบันมีบอร์ด UPS HAT สำหรับ Raspberry Pi 4/5 ให้เลือกใช้อยู่มากมาย เช่น qUPS-P-BC-2.0 UPS HAT ที่รองรับแบตเตอรี่หลายประเภท, Waveshare UPS HAT (E) ที่ใช้แบตเตอรี่ลิเธียม 21700 จำนวน 4 ก้อน และ SupTronics X1202 V1.1 HAT ที่ใช้แบตเตอรี่ 18650 จำนวน 4 ก้อน ขณะเดียวกัน บอร์ด M.2 HAT ก็มีตัวเลือกหลากหลายเช่นกัน เช่น Geekworm X1004 HAT+, Pineboards HatDrive! AI, และ HatDrive! Dual ที่มีสล็อต M.2 สองช่อง และ Geekworm X1011 ที่มาพร้อม M.2 Key-M sockets ถึง 4 ช่อง แต่ SupTronics X1208 ถือเป็น HAT รุ่นแรกที่รวมทั้งฟังก์ชัน UPS และที่เก็บข้อมูลแบบ M.2 NVMe ไว้ในบอร์ดเดียวกัน
บอร์ด X1208 UPS + M.2 2280 NVMe HAT วางจำหน่ายบน Amazon ในราคา $45.00 (~1,500฿), และยังมีเคสโลหะรุ่น X1207-C1 metal case ราคา $15 (~500฿) นอกจากนี้ยังสามารถหาซื้อบอร์ด X1208 ได้จากร้านค้าบน AliExpress เช่น Geekworm และ Geekbord ในราคาต่ำกว่า $40 (~1,300฿) และสามารถดูรายละเอียดเพิ่มเติมได้จากหน้าเว็บผลิตภัณฑ์
แปลจากบทความ : SupTronics X1208 – A UPS + M.2 NVMe SSD HAT for the Raspberry Pi 5
บรรณาธิการข่าวและบทความภาษาไทย CNX Software ได้มีความสนใจในด้านเทคโนโลยี โดยเฉพาะ Smart Home และ IoT