Start9 เปิดตัว RISC-V Router ใช้ชิป SpacemiT K1 รองรับ WiFi 6 และระบบ StartWRT

Start9 เปิดตัว “RISC-V Router” ที่ใช้ SpacemiT K1 โปรเซสเซอร์ RISC-V แบบ octa-coreมาพร้อมหน่วยความจำ RAM ขนาด 4GB และ eMMC flash ความจุ 16GB รองรับเครือข่ายแบบ Dual Gigabit Ethernet (GbE) รวมถึงติดตั้งโมดูล WiFi 6 รุ่น AsiaRF AW7915-NP1 แบบ 4T4R ที่รองรับความเร็วรวมสูงสุดถึง 2401 Mbps

แม้จะไม่ใช่เราเตอร์ระดับไฮเอนด์ แต่ Start9 ระบุว่านี่คือ “เราเตอร์ที่เปิดกว้างที่สุดในตลาด” ด้วยการเลือกใช้โปรเซสเซอร์ RISC-V, OpenSBI เป็น Boot stack แบบโอเพนซอร์ส และระบบปฏิบัติการ StartWrt ซึ่งพัฒนาต่อยอดมาจาก OpenWrt

สเปคของ Start9 router :

SoC – SpacemiT K1
- CPU – โปรเซสเซอร์ RISC-V รุ่น X60 แบบ 8 คอร์ โดยประสิทธิภาพต่อคอร์ใกล้เคียงกับ Arm Cortex-A55 ที่เร็วกว่าเล็กน้อยราว 1.3 เท่า
- GPU – Imagination IMG BXE-2-32 รองรับ OpenCL 3.0, OpenGL ES 3.2 และ Vulkan 1.2
- VPU – รองรับการเข้ารหัสและถอดรหัสวิดีโอ H.265, H.264, VP9 และ VP8 ความละเอียดสูงสุด 4K
- NPU – AI accelerator 2.0 TOPS
หน่วยความจำ – LPDDR4 ขนาด 4GB
ที่จัดเก็บข้อมูล
- eMMC flash ความจุ 16GB
- ช่องใส่ MicroSD card
การเชื่อมต่อเครือข่าย
- 2x พอร์ต Gigabit Ethernet RJ45 (1x LAN, 1x WAN)
- WiFi 6 แบบ Dual-band 2.4GHz/5GHz (802.11ax) ผ่านโมดูล Mini PCIe รุ่น AsiaRF AW7915-NP1 แบบ 4T4R รองรับความเร็วสูงสุด 2,401 Mbps
- 3x เสาอากาศภายนอกกำลังขยายสูง (High-Gain)
USB – 2x พอร์ต USB 3.0
แหล่งจ่ายไฟ
- 12V/3A ผ่านช่องเสียบ DC barrel jack
- 12V/3A ผ่าน USB PD ทางพอร์ต USB-C ด้านหน้าเครื่อง
ขนาด –ยังไม่ระบุ (TBD)

ฮาร์ดแวร์ดังกล่าวดูเหมือนจะได้รับการพัฒนาร่วมกับ Deep Computing ซึ่งเพิ่งเปิดตัวฮาร์ดแวร์ RISC-V รุ่นใหม่อย่าง DC-ROMA RISC-V Mainboard III สำหรับ Framework Laptop 13, ไปเมื่อไม่นานมานี้ โดยใช้ ชิป SoC รุ่นใหม่ SpacemiT K3

จากที่เข้าใจ Start9 ให้ความสำคัญกับซอฟต์แวร์สแตกเป็นหลัก โดยแบ่งออกเป็นสองส่วนสำคัญ ได้แก่:

OpenSBI (Open Source Supervisor Binary Interface) ซึ่งเป็นเลเยอร์เฟิร์มแวร์ในกระบวนการบูต ทำหน้าที่จัดเตรียมบริการ runtime จาก machine mode (M-mode) ไปยังเคอร์เนลใน supervisor mode (S-mode) พร้อมช่วยซ่อนรายละเอียดฮาร์ดแวร์เฉพาะแพลตฟอร์ม ทำให้ระบบปฏิบัติการสามารถพอร์ตและทำงานข้ามระบบ RISC-V ที่แตกต่างกันได้ง่ายขึ้น
StartWRT เป็น fork ที่พัฒนาต่อยอดมาจาก OpenWrt พร้อมอินเทอร์เฟซ GUI สมัยใหม่ และมาพร้อมฟีเจอร์เด่นหลายด้าน ได้แก่
- Security Profiles – อุปกรณ์แต่ละชิ้นภายในเครือข่ายจะได้รับ Security Profile สำหรับกำหนดสิทธิ์และระดับการเข้าถึงเครือข่าย
- Points of Entry – รองรับการกำหนด Security Profile ตามช่องทางการเชื่อมต่อ ไม่ว่าจะเป็น Ethernet, WiFi หรือ VPN
- WiFi (Identity PSK) – แทนที่จะต้องแยกเครือข่าย “Primary” และ “Guest” แบบเดิม StartWRT ใช้ระบบ Identity PSK ที่เปิดให้ใช้งาน WiFi เครือข่ายเดียว แต่สามารถใช้รหัสผ่านหลายชุด โดยแต่ละรหัสจะเชื่อมโยงไปยัง Security Profile ที่แตกต่างกัน
- Inbound VPNs – สามารถสร้างเซิร์ฟเวอร์ VPN สำหรับการเชื่อมต่อเข้ามาจากภายนอกได้หลายชุด รองรับทั้งการใช้งานส่วนตัวและการแชร์การเข้าถึงเครือข่ายภายในบ้าน
- Outbound VPNs – รองรับการเชื่อมต่อ VPN client สำหรับออกอินเทอร์เน็ตได้แบบไม่จำกัดทั้งเครือข่าย เพื่อเพิ่มความเป็นส่วนตัว อีกทั้งยังสามารถเชื่อมต่อ VPN หลายชั้น (VPN chaining) เพื่อเสริมความปลอดภัยเพิ่มเติมได้
- WiFi Blackout Schedules – สามารถตั้งเวลาปิดการทำงานของ WiFi ในระดับฮาร์ดแวร์ได้อัตโนมัติ
- One-click Dynamic DNS – ใช้งาน Dynamic DNS ของ Start9 ได้ฟรีเพียงคลิกเดียว โดยไม่จำเป็นต้องสมัครบัญชีผู้ใช้
- Help Mode – เปิดใช้งาน Help Mode เพื่อดูคำอธิบายรายละเอียดของทุกฟังก์ชันในหน้าปัจจุบันได้ทันที

Start9 ยังอธิบายเพิ่มเติมว่า ระบบเกือบทั้งหมดจะเป็นโอเพนซอร์ส ไม่ว่าจะเป็นชุดคำสั่ง RISC-V, แผนผังบอร์ด (schematics), สแตกสำหรับการบูตระบบ (OpenSBI + U-Boot), Linux kernel รวมถึงระบบปฏิบัติการ StartWRT โดยมีข้อยกเว้นเพียงส่วนเดียวคือเฟิร์มแวร์ของชิป WiFi ซึ่งโดยทั่วไปมักไม่เปิดซอร์สโค้ดเนื่องจากข้อกำหนดด้านกฎระเบียบของ FCC ซึ่งปัจจุบันระบบยังจำเป็นต้องใช้ไบนารีแบบปิดซอร์สในช่วงเริ่มต้นการบูตอยู่ 2 ส่วน ได้แก่ DRAM initialization และ first-stage bootloader แต่ทีมพัฒนากำลังดำเนินการสร้างทางเลือกแบบโอเพนซอร์สมาแทนที่ในอนาคต แม้ว่าเราจะยังไม่พบ repository ของระบบปฏิบัติการ StartWRT โดยตรง แต่พบบัญชี GitHub ของ Start9Lab ที่มี OpenWrt repo พร้อม branch ชื่อ “Bianbu” ซึ่งบ่งชี้ถึงการรองรับชิป SpacemiT K1 อยู่แล้ว

อุปกรณ์ของ Start9 อาจไม่ใช่เราเตอร์หรือบอร์ด SBC ที่ใช้ RISC-V รุ่นแรกของตลาด เนื่องจากก่อนหน้านี้เราได้เห็นผลิตภัณฑ์อย่าง Banana Pi BPI-F3 (ที่ใช้ชิป SpacemiT K1 เช่นเดียวกัน), Orange Pi R2S (ที่ใช้ K1 แต่ไม่มี WiFi) และBanana Pi BPI-RV2 ที่ใช้ชิป SiFlower SF21H8898 พร้อมตัวเลือกเคสและการรองรับ OpenWrt อย่างเป็นทางการมาแล้ว

ปัจจุบัน Start9 เปิดรับเงินสนับสนุนในรูปแบบ Bitcoin เพื่อนำไปใช้พัฒนาซอฟต์แวร์ โดยผู้ที่สนใจสามารถร่วมสนับสนุน RISC-V Router ได้ในราคาเริ่มต้นมากกว่า $300 (~9,800฿) และคาดว่าจะได้รับสินค้าภายในเดือนกันยายน 2026 ซึ่งราคาดังกล่าวถือว่าสูงกว่า Banana Pi BPI-F3 ที่มีสเปกใกล้เคียงกันที่มีราคาเพียงประมาณ $95 (~3,100฿) และถ้าเพิ่มเคสโลหะอีกประมาณ $15 (~500฿) ก็จะได้ระบบที่พร้อมใช้งาน จึงอาจกล่าวได้ว่าต้นทุนส่วนใหญ่ของโครงการ Start9 ถูกนำไปใช้กับการพัฒนาซอฟต์แวร์ มากกว่าตัวฮาร์ดแวร์เ

แปลจากบทความ : Start9 RISC-V Router features SpacemiT K1 SoC, runs StartWRT OpenWrt fork (Crowdfunding)